Müasir NBA səhnəsinə baxdıqda Nikola Yokiç, Luka Donçiç və Yannis Adetokumbo kimi avropalı ulduzların liqaya hökm etdiyini görürük. Lakin okeanın o tayında avropalı basketbolçulara qarşı skeptik yanaşmanın, "onlar fiziki mübarizəyə dözməz" düşüncəsinin hakim olduğu bir dövrdə bu buzu qıran ilk böyük skorer Drajen Petroviç idi.
Möhtəşəm oyun hissiyyatı və meydandakı qarşısıalınmaz enerjisinə görə "Basketbolun Motsartı" adlandırılan xorvatiyalı əfsanə, cəsarəti ilə növbəti nəsillər üçün Amerikanın qapılarını taybatay açdı.
Avropanı fəth edən fenomen
Petroviçin basketbola münasibəti sadəcə idman deyil, əsl ehtiras idi. Səhər saatlarında hələ heç kim zalda yoxkən məşqə başlayan, hər gün yüzlərlə dəqiq atış edən Drajen üçün məğlubiyyət anlayışı yox idi. "Sibona" və "Real Madrid" forması ilə göstərdiyi performanslar tarixi rekordlarla yadda qaldı. Xorvatiyanın "Sibona" klubu ilə matçda 112 xal atmaq, "Real Madrid" heyətində isə Avropa Kuboklar Kubokunun finalında 62 xalla rəqibi təkbaşına darmadağın etmək onun üçün sıradan bir işə çevrilmişdi.
Ancaq onun əsl sınağı NBA idi. 1989-cu ildə "Portlend Treyl Bleyzers"ə keçəndə az şans qazansa da, "Nyu-Cersi Nets"ə (indiki "Bruklin Nets") transfer olduqdan sonra bütün liqaya kim olduğunu sübut etdi. 1992/93 mövsümündə ortalama 22.3 xal toplayaraq NBA-in ən yaxşı simvolik komandalarından birinə seçildi.
"O, məni məcbur edirdi ki, ən yaxşı oyunumu göstərim" - Əfsanələrin dili ilə Drajen
Drajenin meydançadakı barışmaz xarakteri və atış dəqiqliyi dövrün ən böyük ulduzlarını belə heyran qoyurdu. Basketbol tarixinin ən böyük oyunçusu sayılanMaykl Cordan onun haqqında danışarkən Petroviçin meydançadakı mübarizə əzmini belə xatırlayırdı:
"Drajenlə oynamaq həmişə böyük həyəcan idi. O, heç vaxt geri çəkilmir, passiv qalmırdı. Mənə qarşı eyni aqressivliklə oynayırdı. Hər dəfə ona qarşı çıxanda bilirdim ki, maksimum gücümü qoymalıyam, çünki bir anlıq diqqətsizlik yetərli idi ki, səni cəzalandırsın".
Yaxın dostu və digər xorvatiyalı əfsanə Toni Kukoç isə müasir NBA ulduzları ilə keçmişi müqayisə edərkən Drajenin yerinin tamamilə fərqli olduğunu vurğulayır:
"Bəli, Yokiç, Donçiç və Yannis böyük oyunçulardır, MVP səviyyəsindədirlər. Amma mən heç vaxt qəbul etməyəcəyəm ki, onlar Drajen Petroviçdən, Dino Racadan və ya Arvidas Sabonisdən yaxşıdırlar. Drajenin basketbola gətirdiyi ruh və fundamental baza təkrarolunmazdır".
NBA-in tanınmış mərkəz oyunçularından olmuş Şakil O’Nil də Petroviçin atış dəqiqliyini unutmadığını qeyd edirdi:
"O, həqiqətən snayper idi. Atışları o qədər dəqiq idi ki, top halqaya belə dəymədən təmiz tora keçirdi. Ona qarşı müdafiədə durmaq qeyri-mümkün görünürdü".
Yarımçıq qalan simfoniya
1993-cü ilin iyun ayı... 28 yaşlı Drajen karyerasının tam zirvəsində idi. Milli komandası ilə növbəti matçdan sonra Almaniyada baş verən faciəvi avtomobil qəzası onun həyatına son qoydu. Bütün basketbol dünyası matəmə büründü.
Drajen Petroviç parketdə çox uzun illər qala bilmədi, lakin qoyub getdiyi irs bu gün də yaşayır. O, Avropadan gedən hər bir basketbolçuya göstərdi ki, xəyal etmək və zəhmət çəkmək istənilən səddi aşa bilər. Bu gün Lukanın, Yokiçin NBA-də rahatlıqla liderlik etməsinin arxasında vaxtilə Drajenin açdığı o cığır dayanır.
